
Trang web rất quan trá»ng đối vá»›i má»™t doanh nghiệp, nhưng nó quan trá»ng đến mức nào và làm sao sá» dụng trang web để làm thay đổi môi trưá»ng kinh doanh cá»§a doanh nghiệp?
Äây là má»™t trong những ná»™i dung chính cá»§a buổi há»™i thảo “Kinh doanh trên Internet” do báo Ngưá»i Lao Äá»™ng tổ chức hôm 19-3 tại TP.HCM vá»›i hÆ¡n 200 đại diện từ các doanh nghiệp trong và ngoài nước tham dá»±.
“Ở Việt Nam, hầu như doanh nghiệp nào cÅ©ng có trang web. Äiá»u này tuy nghe rất quen thuá»™c và đơn giản, nhưng có rất nhiá»u vấn đỠcần phải bàn đến,” ông Trần Hữu Linh, Phó cục trưởng Cục Thương mại Ä‘iện tá» và CNTT thuá»™c Bá»™ Công Thương, Ä‘ã mở đầu bài thuyết trình vá» mức độ quan trá»ng cá»§a trang web đối vá»›i doanh nghiệp như váºy.
Ông Linh cho rằng, việc đỠcáºp đến hiện trạng các trang web cá»§a doanh nghiệp trong thá»i Ä‘iểm hiện nay, đặc biệt là khi bối cảnh ná»n kinh tế đất nước Ä‘ã thay đổi nghiêm trá»ng sau thá»i Ä‘iểm tháng 12 -2008, là có lý do.
Con số và vấn Ä‘á»
Báo cáo má»›i nhất cá»§a Bá»™ Thông tin-Truyá»n thông chỉ ra rằng, có khoảng 25% dân số Việt Nam, tức khoảng 20 triệu ngưá»i, sá» dụng Internet. Con số này được dá»± báo sẽ tăng gấp Ä‘ôi chỉ trong vòng bốn năm tá»›i. Khoảng 45% doanh nghiệp Việt Nam có trang web (khoảng 80.000 tên miá»n .vn, theo số liệu cá»§a Bá»™ Thông tin-Truyá»n thông).
Riêng vá» thị trưá»ng bán lẻ, có đến 65% số ngưá»i mua hàng tìm kiếm thông tin vá» mẫu mã, thông số kỹ thuáºt, giá cả cá»§a sản phẩm qua Internet trước khi quyết định mua hàng. Trong số Ä‘ó, có gần 30% – chá»§ yếu là giá»›i trẻ – có quyết định mua hàng chịu ảnh hưởng cá»§a Internet.
Chưa hết, ứng dụng thương mại Ä‘iện tá» tại Việt Nam được xác định Ä‘ã vượt qua mức khởi đầu và hiện ở mức thứ hai, tức là các doanh nghiệp Ä‘ã dùng các công cụ tiếp thị trá»±c tuyến (e-marketing), thông qua các trang web, e-mail, tham gia vào các sàn giao dịch trên mạng. Khoảng 90% doanh nghiệp thiết láºp việc nháºn đơn đặt hàng bằng các phương tiện Ä‘iện tá» như e-mail, fax, Ä‘iện thoại. Có đến 35% doanh nghiệp có doanh thu từ thương mại Ä‘iện tá» và mức doanh thu này chiếm từ 15% trở lên trong tổng doanh thu.
Honda Vietnam Ä‘ã rất thành công khi tổ chức trang web cá»§a mình vá»›i ná»™i dung phong phú, cho phép khách hàng ở bất kỳ nÆ¡i Ä‘âu cÅ©ng có thể xem kiểu dáng xe, giá cả, danh sách đại lý… Trong lúc Ä‘ó, nhá» quản lý và cung cấp vé qua trang web, hãng hàng không Jetstar Pacific cho biết Ä‘ã có thể sắp xếp để bán vé máy bay vá»›i giá rẻ. Vietnam Airlines cÅ©ng Ä‘ã bắt đầu triển khai hình thức bán vé qua mạng, mang lại sá»± tiện lợi cho khách hàng.
Tuy nhiên, những con số lạc quan nói trên không khá»a lấp được bức tranh kinh doanh u ám do ảnh hưởng cá»§a khá»§ng hoảng kinh tế toàn cầu. Ông Linh cho biết, doanh nghiệp Việt Nam Ä‘ang phải đối mặt vá»›i hai vấn đỠtrái ngược nhau: cắt giảm chi phí đến mức thấp nhất, nhưng vẫn tiếp tục chi tiêu để quảng bá, tiếp thị hàng hóa. Váºy phương thức nào có thể há»— trợ hoạt động kinh doanh có hiệu quả trong lúc kinh tế khó khăn như hiện nay? Theo ông Linh, hãy đầu tư mạnh cho trang web.
“Má»™t trang web hữu hiệu sẽ là má»™t công cụ tiếp thị tích cá»±c cho doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp xây dá»±ng kế hoạch chào hàng, kết nối và duy trì các mối quan hệ vá»›i khách hàng”, ông Linh nói.
Tuy nhiên, hiện trạng trang web cá»§a các doanh nghiệp Việt Nam còn đặt ra những vấn đỠcần giải quyết.
Phần lá»›n các trang web này chuyển tải ná»™i dung không hướng đến khách hàng nên dẫn đến tình trạng nhiá»u trang web Ä‘ã đăng cả thông tin và hình ảnh há»™i há»p trong ná»™i bá»™ công ty. Äó là chưa kể đến trình độ thiết kế trang web còn hạn chế, nhiá»u doanh nghiệp quá chú trá»ng đến hình thức như dùng nhiá»u flash, màu sắc lòe loẹt, gây rối mắt. Nhưng Ä‘iá»u Ä‘áng tiếc nhất là nhiá»u trang web có tần suất cáºp nháºt rất kém, làm cho ngưá»i Ä‘á»c thấy chán, số lượng truy cáºp thấp dần. Ngưá»i lãnh đạo doanh nghiệp nếu không hiểu nguyên nhân thì có thể Ä‘ánh giá trang web rất kém và không có ích.
CÅ©ng có trưá»ng hợp doanh nghiệp có trang web đẹp nhưng không biết cách quảng bá nên ít ngưá»i biết đến. Và cuối cùng, má»™t trang web được xây dá»±ng vá»›i ý đồ há»— trợ kinh doanh không thể thiếu công cụ thanh toán trá»±c tuyến. “Theo tôi, các doanh nghiệp phải xem xét và Ä‘iá»u chỉnh những Ä‘iểm này nếu muốn dùng trang web như má»™t công cụ há»— trợ kinh doanh trong thá»i Ä‘iểm kinh tế khó khăn,” ông Linh khuyên.
Những yếu tố then chốt
Äầu tư hạ tầng băng thông rá»™ng. Theo Giáo sư Trần VÅ© Hòa – ngưá»i Ä‘ang giảng dạy vá» thương mại Ä‘iện tá» tại Äại há»c New York (Mỹ), đồng thá»i là Chá»§ tịch Há»™i đồng quản trị táºp Ä‘oàn WorldSoft – cÅ©ng như ở Việt Nam, tình hình kinh tế suy thoái khiến hàng loạt doanh nghiệp nhá» và vừa cá»§a Mỹ bị Ä‘óng cá»a, ngưá»i sá» dụng quay hẳn sang dùng Internet từ việc mua bán qua mạng, thanh toán trên mạng cho đến quảng cáo, tiếp thị sản phẩm và dịch vụ.
Nhưng Ä‘iá»u khiến thương mại Ä‘iện tỠở Mỹ và nhiá»u nước khác gần Việt Nam phát triển mạnh mẽ là do há» Ä‘ã đầu tư cho băng thông rá»™ng để bảo đảm giao dịch thông suốt trên xa lá»™ thông tin. “Muốn phát triển thương mại Ä‘iện tá», Việt Nam cần có kế hoạch phát triển băng thông song song vá»›i việc phát triển các ứng dụng, quan tâm đến vấn đỠbảo máºt để tạo sá»± tin tưởng nÆ¡i ngưá»i sá» dụng và thu hút các doanh nghiệp tham gia,” ông Hòa nói.
Biết khách hàng cá»§a mình là ai. Ở góc độ doanh nghiệp, Giám đốc tiếp thị cá»§a táºp Ä‘oàn WorldSoft – ông David Trần, cho rằng giá»›i lãnh đạo doanh nghiệp phải xác định rõ khách hàng cá»§a mình là ai, thị trưá»ng cá»§a mình ở Ä‘âu trước khi lên kế hoạch xây dá»±ng trang web.
Trang eBay nổi tiếng thành công nhá» hiểu được thị hiếu cá»§a khách hàng, nên thưá»ng đặt những sản phẩm mà khách hàng cá»§a há» quan tâm ở trang chá»§ vá»›i hình ảnh rất to. YouTube nổi tiếng vá»›i video và chá»§ nhân YouTube hiểu rất rõ ý thích xem video và không tiếc thá»i gian để xem video cá»§a khách hàng. Vì váºy, YouTube luôn có hàng loạt các video có ná»™i dung liên quan đến chá»§ đỠđang xem và đặt chúng ở vị trí mà ngưá»i sá» dụng rất dá»… tìm.
Táºp trung vào khách hàng cốt lõi. CÅ©ng có cùng ý kiến như David Trần, ông Thomas Wanhoff, đến từ Công ty tư vấn Vina Consulting, khuyên các doanh nghiệp muốn biến trang web thành công cụ kinh doanh tháºt sá»±, cần táºp trung vào khách hàng cốt lõi.
Amazon là má»™t trang web thương mại Ä‘iện tá» Ä‘ã bắt đầu bằng việc bán sách dù chẳng ai nghÄ© bán sách mang lại thành công lá»›n trong tương lai. Amazon Ä‘ã thành công nhá» táºp trung vào ngành nghá» kinh doanh chính là bán sách qua mạng và bám chắc khái niệm “chiếc Ä‘uôi dài” (long-tail). Khái niệm này được hiểu như sau: những cuốn sách bán chạy nhất (best-seller) chưa hẳn là những cuốn sách được bán nhiá»u nhất vá» số lượng, nhưng những cuốn sách bán vá»›i số lượng ít hÆ¡n nhưng ổn định qua nhiá»u năm liên tiếp lại mang đến cho Amazon doanh thu cao gấp nhiá»u lần so vá»›i các quyển best-seller.
NghÄ©a là bên cạnh những cuốn sách bán chạy nhất, Amazon còn bán cả những quyển sách không phải là best seller. Amazon Ä‘ã làm má»i cách để tạo thuáºn lợi cho khách hàng, như tìm nhà phân phối để có được mức giá tốt nhất để khách hàng có thể mua sách vá»›i giá rẻ hÆ¡n, mua nhiá»u sách hÆ¡n, và tạo ra má»™t môi trưá»ng kinh doanh dài hạn.
Chính nhá» chiến lược này mà trong má»™t thá»i gian rất ngắn, Amazon cải thiện được các khoản thu và khoản nợ cá»§a công ty.
Táºn dụng các công cụ có sẵn trên Internet. Công nghiệp Internet bắt đầu từ trang web, mạng xã há»™i như Zing ở Việt Nam hay Facebook, MySpace, Yahoo 3600 ở Mỹ. Thomas Wanhoff cho rằng, Ä‘ây là những nÆ¡i mà má»i ngưá»i có thể tụ há»p vá»›i nhau để chia sẻ cảm xúc, kiến thức, thông tin cho nhau nên các doanh nghiệp hãy táºn dụng những công cụ này để tiếp thị cho mình. Name Cheap là má»™t dịch vụ bán tên miá»n trá»±c tuyến và há» Ä‘ã táºn dụng Twitter – giống như blog nhưng được viết ngắn gá»n vá»›i 140 từ – để làm truyá»n thông cho mình.
Name Cheap Ä‘ã mở má»™t tài khoản Twitter và tổ chức những cuá»™c thi nhỠđể khách hàng chú ý đến mình hÆ¡n, chỉ trong vòng má»™t tháng số lượng ngưá»i Ä‘á»c theo (follower) Ä‘ã tăng từ 200 đến 4.000 ngưá»i. Những ngưá»i này không chỉ Ä‘á»c tin vá» dịch vụ cá»§a Name Cheap trên Twitter mà còn Ä‘á»c trên trang cá»§a Name Cheap. DÄ© nhiên, số lượng ngưá»i Ä‘á»c Ä‘ã tăng 10%, doanh số cá»§a Name Cheap Ä‘ã tăng lên đến 20%.
E-mail cÅ©ng là má»™t công cụ tiếp thị tốt cho doanh nghiệp. Ví dụ, doanh nghiệp có thể dùng e-mail để gá»i thông tin sản phẩm đến cho khách hàng. Tuy nhiên, có má»™t công cụ rất hữu hiệu khác là Gmail cá»§a Google. Bạn có thể táºn dụng công cụ này để quảng cáo rất tốt, vì mặc dù số lượng ngưá»i dùng Gmail tại Việt Nam rất lá»›n nhưng các đối thá»§ cạnh tranh vá»›i công ty bạn có thể chưa dùng đến nhiá»u. Tiếp đến là dùng chương trình chat như Google Talk và Yahoo! Messenger, Skype và MSN, trong Ä‘ó Yahoo! Messenger và Skype được dùng phổ biến ở Việt Nam, để giao tiếp vá»›i khách hàng.
Bán hàng theo nhu cầu, sở thích cá»§a khách hàng. “Ngưá»i ta chỉ câu cá ở nÆ¡i có cá”. Vì váºy, có thể diá»…n dịch như sau: sau khi có trang web, có sản phẩm, có công cụ quảng bá nhưng trang web cá»§a doanh nghiệp không có khách hàng, doanh nghiệp nên nhìn xem khách hàng Ä‘ang ở Ä‘âu, cá»™ng đồng cá»§a khách hàng ở Ä‘âu, hãy lắng nghe và tìm cách tiếp cáºn há». Và Ä‘iá»u quan trá»ng cá»§a việc “câu cá ở nÆ¡i có cá” là lắng nghe khách hàng và bán hàng theo nhu cầu, sở thích cá»§a há».